Với đặc thù chiều ngang hẹp và chiều cao lớn, nhà ống là kiểu nhà phổ biến tại các đô thị Việt Nam. Khi số tầng tăng lên, nhu cầu lắp thang máy để phục vụ sinh hoạt trở thành điều tất yếu, đặc biệt với gia đình có người lớn tuổi, trẻ nhỏ hoặc cần sử dụng lâu dài. Tuy nhiên, rất nhiều chủ nhà chỉ tiếp cận thang máy lần đầu, thiếu kinh nghiệm thực tế và thường đưa ra quyết định dựa trên cảm tính.
Thực tế cho thấy, phần lớn các bất tiện khi sử dụng thang máy trong nhà ống không đến từ thiết bị kém chất lượng, mà xuất phát từ những sai lầm ngay ở khâu thiết kế ban đầu. Khi thang máy đã lắp đặt xong, việc sửa đổi thường rất tốn kém và ảnh hưởng lớn đến kết cấu, sinh hoạt của ngôi nhà.
Hiểu rõ những sai lầm phổ biến dưới đây sẽ giúp chủ nhà tránh được nhiều rủi ro không đáng có.
Đặc thù nhà ống khiến việc thiết kế thang máy dễ phát sinh sai sót
Nhà ống thường có mặt tiền hẹp, trải dài về sau và được xây nhiều tầng. Không gian dành cho việc đi lên xuống như cầu thang bộ và thang máy luôn bị giới hạn, đòi hỏi sự tính toán kỹ lưỡng. Bên cạnh đó, nhà ống còn chịu ảnh hưởng mạnh về ánh sáng, thông gió và truyền âm, khiến thang máy nếu bố trí không hợp lý sẽ tác động trực tiếp đến chất lượng cuộc sống của người trong nhà.
Đối với nhà xây mới, thang máy có thể được đưa vào thiết kế ngay từ đầu. Nhưng với nhà ống cải tạo, việc “chen ngang” thang máy vào kết cấu có sẵn càng dễ phát sinh sai lầm nếu không có tư vấn chuyên sâu. Chính vì vậy, chủ nhà lần đầu lắp thang máy cho nhà ống cần đặc biệt thận trọng.
Nam Long Elevator tổng hợp một số sai lầm và hiểu nhầm mà chủ nhà thường gặp ở lần đầu lắp thang máy cho nhà ống.
Sai lầm 1: Chỉ nghĩ đến thang máy khi nhà đã xây gần xong
Một trong những sai lầm phổ biến nhất là chủ nhà chỉ quyết định lắp thang máy khi công trình đã hoàn thiện phần thô hoặc gần hoàn thiện. Khi đó, các không gian chính đã được cố định, việc bố trí thang máy trở nên bị động và thiếu lựa chọn.
Hệ quả thường thấy là phải cắt sàn, thu hẹp phòng chức năng hoặc chấp nhận một phương án thang máy không tối ưu. Điều này không chỉ làm tăng chi phí mà còn ảnh hưởng đến thẩm mỹ và công năng sử dụng lâu dài. Cách tiếp cận đúng là đưa thang máy vào bài toán thiết kế ngay từ đầu, dù chưa chắc lắp ngay, nhưng đã có phương án dự trù rõ ràng.
Sai lầm 2: Chọn vị trí đặt thang máy theo chỗ trống còn lại
Nhiều chủ nhà có xu hướng đặt thang máy vào vị trí “còn dư” sau khi bố trí phòng ốc. Cách làm này thường dẫn đến thang máy nằm xa khu sinh hoạt chính, phải đi qua nhiều hành lang hoặc bậc thang mới tiếp cận được.
Trong nhà ống, thang máy nên được đặt ở vị trí thuận tiện nhất cho việc di chuyển hằng ngày, thường là gần cầu thang bộ hoặc khu vực trung tâm. Nếu chỉ dựa vào chỗ trống còn lại, thang máy sẽ trở thành một chi tiết bị gượng ép, gây bất tiện lâu dài cho sinh hoạt của cả gia đình.
Sai lầm 3: Làm hố thang quá nhỏ để tiết kiệm diện tích
Tâm lý sợ thang máy chiếm chỗ khiến nhiều chủ nhà cố gắng thu nhỏ tối đa hố thang. Kết quả là cabin thang rất hẹp, chỉ vừa đủ đứng, khó xoay trở và không thoải mái khi sử dụng.
Trong thực tế, thang máy không chỉ phục vụ một người đứng yên. Gia đình có khách, có người lớn tuổi cần người hỗ trợ, hoặc cần vận chuyển đồ đạc thì cabin quá nhỏ sẽ trở thành bất tiện lớn. Việc tiết kiệm vài chục centimet diện tích ban đầu có thể dẫn đến sự khó chịu kéo dài hàng chục năm sử dụng.
Sai lầm 4: Chọn loại thang máy không phù hợp với nhà ống
Không ít chủ nhà chọn thang máy dựa trên quảng cáo hoặc tư vấn chung chung mà không xét đến đặc thù nhà ống. Ví dụ, chọn thang có phòng máy khi không gian mái hạn chế, hoặc chọn loại thang không phù hợp với chiều cao và số tầng của công trình.
Mỗi loại thang máy có ưu nhược điểm riêng. Nhà ống cần ưu tiên giải pháp tiết kiệm không gian, vận hành êm và dễ bảo trì. Nếu chọn sai loại thang, chủ nhà có thể gặp vấn đề về tiếng ồn, chiếm diện tích hoặc khó khăn trong quá trình bảo trì về sau.
Sai lầm 5: Tính tải trọng thang máy theo cảm tính
Tải trọng thang máy thường được chủ nhà chọn dựa trên suy đoán hoặc dựa vào mức giá. Có người chọn tải trọng nhỏ để giảm chi phí, có người lại chọn quá lớn vì nghĩ “dư cho chắc”.
Cả hai cách đều không tối ưu. Tải trọng quá nhỏ sẽ nhanh chóng bộc lộ hạn chế trong sinh hoạt hằng ngày. Tải trọng quá lớn lại làm tăng chi phí đầu tư, diện tích hố thang và chi phí vận hành. Cách đúng là tính toán tải trọng dựa trên số người sử dụng thường xuyên, đặc điểm gia đình và nhu cầu sử dụng trong tương lai.
Sai lầm 6: Bỏ qua yếu tố cửa thang trong lối đi hẹp
Nhà ống thường có hành lang và lối đi hẹp, nhưng nhiều chủ nhà lại không chú ý đến hướng mở cửa thang máy. Cửa mở không hợp lý có thể vướng lối đi, cản trở sinh hoạt và gây mất an toàn khi ra vào cabin.
Việc lựa chọn kiểu cửa, hướng mở và vị trí cửa tầng cần được tính toán đồng bộ với mặt bằng từng tầng. Một thiết kế cửa phù hợp sẽ giúp không gian gọn gàng, thuận tiện và an toàn hơn rất nhiều trong quá trình sử dụng.
Sai lầm 7: Quên ánh sáng và thông gió khu vực thang máy
Thang máy trong nhà ống thường được đặt giữa nhà, nơi dễ thiếu sáng và bí gió. Nếu không có giải pháp ánh sáng và thông gió hợp lý, khu vực thang máy sẽ tạo cảm giác ngột ngạt, đặc biệt khi sử dụng thường xuyên.
Cảm giác bí bách không chỉ ảnh hưởng đến tâm lý người sử dụng mà còn làm giảm giá trị không gian sống. Việc kết hợp giếng trời, vách kính hoặc hệ thống chiếu sáng phù hợp sẽ giúp thang máy trở thành điểm nhấn tiện nghi thay vì một khối kín nặng nề.
Sai lầm 8: Đánh giá thấp tiếng ồn và độ rung
Nhà ống có kết cấu liền kề và không gian hẹp, nên tiếng ồn và rung động từ thang máy dễ lan truyền khắp nhà. Nhiều chủ nhà chỉ nhận ra vấn đề này sau khi thang máy đi vào sử dụng.
Tiếng ồn kéo dài sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sinh hoạt, nghỉ ngơi và giấc ngủ của các thành viên trong gia đình. Để tránh sai lầm này, cần lựa chọn giải pháp vận hành êm ái và đảm bảo thi công, lắp đặt đúng kỹ thuật ngay từ đầu.
Sai lầm 9: Chỉ quan tâm giá lắp đặt, bỏ qua chi phí lâu dài
Không ít chủ nhà chỉ tập trung vào giá lắp đặt ban đầu mà bỏ qua chi phí bảo trì, vận hành và thay thế linh kiện trong suốt vòng đời thang máy. Điều này dễ dẫn đến việc chọn thiết bị khó bảo trì hoặc phụ thuộc linh kiện hiếm.
Về lâu dài, chi phí phát sinh có thể vượt xa khoản tiết kiệm ban đầu. Một kế hoạch tài chính hợp lý cần xem xét tổng thể từ đầu tư ban đầu đến chi phí vận hành hằng năm, đảm bảo thang máy hoạt động ổn định và bền bỉ.
Sai lầm 10: Không làm việc sớm với đơn vị chuyên môn
Nhiều chủ nhà tự tìm hiểu thông tin rời rạc hoặc chỉ làm việc với đơn vị thang máy khi công trình đã gần xong. Khi đó, các phương án thiết kế thường mang tính vá víu, thiếu đồng bộ với kiến trúc.
Nhà ống là dạng công trình đòi hỏi kinh nghiệm thực tế cao trong thiết kế thang máy. Việc làm việc sớm với đơn vị tư vấn có kinh nghiệm sẽ giúp chủ nhà tránh được hàng loạt sai lầm và có giải pháp phù hợp nhất với mặt bằng cụ thể.
Những hệ quả thường gặp
Khi các sai lầm trên cộng dồn, thang máy trong nhà ống thường rơi vào tình trạng khó sử dụng, chật chội, ồn ào hoặc tốn chi phí bảo trì. Nhiều công trình phải cải tạo lại thang máy chỉ sau vài năm sử dụng, gây lãng phí lớn về thời gian và tiền bạc.
Trong khi đó, nếu được thiết kế đúng ngay từ đầu, thang máy sẽ trở thành trợ thủ đắc lực, giúp nâng cao chất lượng sống và giá trị ngôi nhà một cách rõ rệt.
Hướng tiếp cận đúng khi thiết kế thang máy cho nhà ống lần đầu
Chủ nhà nên tiếp cận thang máy như một phần của giải pháp kiến trúc tổng thể, không phải một thiết bị lắp thêm. Việc trao đổi rõ ràng nhu cầu sinh hoạt hiện tại và tương lai, số người sử dụng và thói quen đi lại sẽ giúp định hình phương án thiết kế phù hợp.
Làm việc sớm với đơn vị tư vấn kỹ thuật ngay từ giai đoạn thiết kế sẽ giúp chủ nhà tránh được phần lớn sai lầm phổ biến, đồng thời tối ưu chi phí và công năng sử dụng lâu dài.
Kết luận
Thiết kế thang máy cho nhà ống là bài toán tổng hợp giữa không gian, kỹ thuật và nhu cầu sinh hoạt. Mười sai lầm phổ biến nêu trên đều xuất phát từ việc thiếu thông tin và kinh nghiệm khi lần đầu tiếp cận thang máy. Tránh được những sai lầm này chính là bước đầu để sở hữu một hệ thống thang máy phù hợp, an toàn và bền bỉ theo thời gian.
Nếu bạn đang chuẩn bị lắp thang máy cho nhà ống hoặc muốn rà soát lại phương án thiết kế hiện tại, xin vui lòng liên hệ với Nam Long Elevator (0977 566 464) để được đội ngũ kỹ thuật tư vấn miễn phí, khảo sát thực tế và đề xuất giải pháp thang máy phù hợp nhất cho công trình của bạn tại Nha Trang, Cam Ranh, Ninh Hòa, Vạn Giã, Phan Rang, Phú Yên và các khu vực lân cận.
